Analizy i badania

Program nisko oprocentowanych kredytów to za mało

<p style="text-align: justify;">W ubiegłym tygodniu przestawiliśmy raport dotyczący możliwości uruchomienia przez NBP programu nisko oprocentowanych kredytów dla sektora małych i średnich przedsiębiorstw (MŚP) w celu stymulowania gospodarki w warunkach znaczącego spowolnienia wzrostu PKB. Poniżej analizujemy, jaka musiałaby być skala takiego programu aby skutecznie pobudzić wzrost gospodarczy w Polsce.</p>

>

Na potrzeby analizy przyjmujemy scenariusz alternatywny, w którym nie nast?piłoby oczekiwane przez nas ożywienie światowego wzrostu gospodarczego, a w rezultacie dynamika PKB w Polsce uległaby znacz?cemu i trwałemu obniżeniu – do 2,0% r/r. Zakładamy, że w takiej sytuacji celem NBP byłoby działanie polegaj?ce na pobudzeniu tempa wzrostu gospodarczego do jego potencjalnego poziomu, szacowanego na ok. 3% r/r. Dlatego w celu oceny koniecznej skali programu przyjmujemy założenie, że w ci?gu pierwszego roku jego trwania ma się on przyczynić do zwiększenia tempa wzrostu gospodarczego średniorocznie o 1 pkt. proc.

W naszej symulacji zakładamy, że środki zaoferowane bankom komercyjnym przez NBP zostan? w całości przeznaczone na nowe kredyty inwestycyjne dla MŚP. Firmy nie skorzystaj? w ramach programu z kredytów obrotowych, ani nie wykorzystaj? tańszego finansowania do spłaty istniej?cych zobowi?zań. Oznacza to, że kwotę programu NBP można utożsamiać z wartości? nowych inwestycji przedsiębiorstw. Zakładamy również, że program będzie działał przez rok i w każdym z czterech kwartałów zostanie udzielona taka sama wartość nowych kredytów dla MŚP.

Bior?c pod uwagę powyższe parametry symulacji, na podstawie naszego kwartalnego modelu prognostycznego szacujemy, że w każdym z czterech kwartałów musiałoby zostać udzielone 10 mld zł nowych kredytów (ł?cznie 40 mld zł, 1,9% PKB). Ze względu na opóźnienia procesów gospodarczych, transmisja takiego szoku na dynamikę PKB nie byłaby jednostajna w czasie. Wpływ ten narastałby w pierwszych trzech kwartałach funkcjonowania programu (do 1,5 pkt. proc. w III kw., a potem stopniowo uległby zmniejszeniu (por. wykres). Należy zwrócić uwagę, że pozytywny wpływ programu na tempo wzrostu gospodarczego nie wygasłby od razu po jego zakończeniu. Wyniki modelowania ekonometrycznego wskazuj?, że w drugim roku dynamika PKB byłaby średniorocznie wyższa o 0,4 pkt. proc. w porównaniu do scenariusza, w którym NBP nie zdecydowałby się na złagodzenie polityki pieniężnej i wyższa o 0,06 pkt. proc. w trzecim roku od startu programu.

Należy jednak pamiętać, że wskazana wyżej skala programu (40 mld zł) przyniosłaby zakładane efekty tylko w przypadku, jeśli MŚP zgłosiłyby taki popyt na kredyt bankowy. W poprzedniej MAKROmapie sygnalizowaliśmy, że byłaby to główna przeszkoda w implementacji programu w polskich warunkach. Oprócz wymienianych uwarunkowań strukturalnych polskich firm (m.in. niska skłonność do finansowania inwestycji kredytem, na rzecz większego zaangażowania środków własnych), problemem byłaby również duża skala programu w porównaniu do wybranych wielkości makroekonomicznych. Pełna absorbcja oferowanych przez NBP funduszy oznaczałaby, że inwestycje przedsiębiorstw ogółem wzrosłyby o 19,6% r/r w pierwszym roku działania programu, a nakłady brutto na środki trwałe MŚP o 42,7% r/r. Uruchomienie programu przyczyniłoby się do istotnego zwiększenia wolumenu kredytów dla  MŚP (o 19,3% r/r) i firm ogółem (o 10,7%). S? to tempa wzrostu rzadko spotykane w najnowszej historii gospodarczej Polski i odnotowywane w warunkach bardzo szybkiego wzrostu gospodarczego (lata 2006- 2007, 2011). Naszym zdaniem prawdopodobieństwo, że MŚP zdecyduj? się na przeprowadzenie nowych inwestycji na tak duż? skalę w warunkach silnego globalnego spowolnienia gospodarczego i niskiego wzrostu popytu krajowego jest ograniczone. Ponadto, w pierwszej kolejności firmy skorzystałyby najprawdopodobniej z taniego finansowania w celu spłacenia istniej?cych zobowi?zań (celem zmniejszenia kosztów ich obsługi), a nie uruchamiania nowych projektów inwestycyjnych.

Bior?c pod uwagę powyższe ograniczenia uważamy, że NBP nie byłby w stanie pobudzić wzrostu gospodarczego w Polsce w zakładanej skali (tj. o 1 pkt. proc. średniorocznie w ci?gu roku) za pomoc? wył?czne programu nisko oprocentowanych kredytów. Oznacza to, że bank centralny musiałby się zdecydować na jednoczesne uruchomienie innych niekonwencjonalnych narzędzi w polityce pieniężnej. Analizę kolejnych instrumentów w ramach potencjalnego arsenału NBP przedstawimy w kolejnej MAKROmapie.

***

Credit Agricole Bank Polska S.A. pl.  Orl?t Lwowskich 1, 53-605 Wrocław  www.credit-agricole.pl

Niniejszy materiał został sporz?dzony na podstawie najlepszej wiedzy autorów, z wykorzystaniem informacji pochodz?cych ze sprawdzonych źródeł. Nie może on być wykorzystywany jako rekomendacja do zawierania transakcji. Stawki zawarte w materiale maj? charakter informacyjny. Credit Agricole Bank Polska S.A. nie ponosi odpowiedzialności za treść zamieszczanych komentarzy i opinii.

Jakub BOROWSKI Główny Ekonomista Chief Economist ul. Żwirki i Wigury 18a, 02-092 Warszawa tel.: +48 22 573 18 40 e-mail:  jakub.borowski(@)credit-agricole.pl

Jean-Baptiste GIRAUD Dyrektor Pionu Dużych Klientów Korporacyjnych Head of Large Corporate Client Division ul. Żwirki i Wigury 18a, 02-092 Warszawa tel.: +48 22 573 18 02 e-mail:jeanbaptiste.giraud(@)credit-agricole.pl

David JULLIARD Dyrektor Pionu Klientów Korporacyjnych Head of Mid Corporate Client Division ul.Żwirki i Wigury 18a, 02-092

WIĘCEJ AKTUALNOŚCI

Analizy i badania

Program nisko oprocentowanych kredytów to za mało

<p style="text-align: justify;">W ubiegłym tygodniu przestawiliśmy raport dotyczący możliwości uruchomienia przez NBP programu nisko oprocentowanych kredytów dla sektora małych i średnich przedsiębiorstw (MŚP) w celu stymulowania gospodarki w warunkach znaczącego spowolnienia wzrostu PKB. Poniżej analizujemy, jaka musiałaby być skala takiego programu aby skutecznie pobudzić wzrost gospodarczy w Polsce.</p>

>

Na potrzeby analizy przyjmujemy scenariusz alternatywny, w którym nie nast?piłoby oczekiwane przez nas ożywienie światowego wzrostu gospodarczego, a w rezultacie dynamika PKB w Polsce uległaby znacz?cemu i trwałemu obniżeniu – do 2,0% r/r. Zakładamy, że w takiej sytuacji celem NBP byłoby działanie polegaj?ce na pobudzeniu tempa wzrostu gospodarczego do jego potencjalnego poziomu, szacowanego na ok. 3% r/r. Dlatego w celu oceny koniecznej skali programu przyjmujemy założenie, że w ci?gu pierwszego roku jego trwania ma się on przyczynić do zwiększenia tempa wzrostu gospodarczego średniorocznie o 1 pkt. proc.

W naszej symulacji zakładamy, że środki zaoferowane bankom komercyjnym przez NBP zostan? w całości przeznaczone na nowe kredyty inwestycyjne dla MŚP. Firmy nie skorzystaj? w ramach programu z kredytów obrotowych, ani nie wykorzystaj? tańszego finansowania do spłaty istniej?cych zobowi?zań. Oznacza to, że kwotę programu NBP można utożsamiać z wartości? nowych inwestycji przedsiębiorstw. Zakładamy również, że program będzie działał przez rok i w każdym z czterech kwartałów zostanie udzielona taka sama wartość nowych kredytów dla MŚP.

Bior?c pod uwagę powyższe parametry symulacji, na podstawie naszego kwartalnego modelu prognostycznego szacujemy, że w każdym z czterech kwartałów musiałoby zostać udzielone 10 mld zł nowych kredytów (ł?cznie 40 mld zł, 1,9% PKB). Ze względu na opóźnienia procesów gospodarczych, transmisja takiego szoku na dynamikę PKB nie byłaby jednostajna w czasie. Wpływ ten narastałby w pierwszych trzech kwartałach funkcjonowania programu (do 1,5 pkt. proc. w III kw., a potem stopniowo uległby zmniejszeniu (por. wykres). Należy zwrócić uwagę, że pozytywny wpływ programu na tempo wzrostu gospodarczego nie wygasłby od razu po jego zakończeniu. Wyniki modelowania ekonometrycznego wskazuj?, że w drugim roku dynamika PKB byłaby średniorocznie wyższa o 0,4 pkt. proc. w porównaniu do scenariusza, w którym NBP nie zdecydowałby się na złagodzenie polityki pieniężnej i wyższa o 0,06 pkt. proc. w trzecim roku od startu programu.

Należy jednak pamiętać, że wskazana wyżej skala programu (40 mld zł) przyniosłaby zakładane efekty tylko w przypadku, jeśli MŚP zgłosiłyby taki popyt na kredyt bankowy. W poprzedniej MAKROmapie sygnalizowaliśmy, że byłaby to główna przeszkoda w implementacji programu w polskich warunkach. Oprócz wymienianych uwarunkowań strukturalnych polskich firm (m.in. niska skłonność do finansowania inwestycji kredytem, na rzecz większego zaangażowania środków własnych), problemem byłaby również duża skala programu w porównaniu do wybranych wielkości makroekonomicznych. Pełna absorbcja oferowanych przez NBP funduszy oznaczałaby, że inwestycje przedsiębiorstw ogółem wzrosłyby o 19,6% r/r w pierwszym roku działania programu, a nakłady brutto na środki trwałe MŚP o 42,7% r/r. Uruchomienie programu przyczyniłoby się do istotnego zwiększenia wolumenu kredytów dla  MŚP (o 19,3% r/r) i firm ogółem (o 10,7%). S? to tempa wzrostu rzadko spotykane w najnowszej historii gospodarczej Polski i odnotowywane w warunkach bardzo szybkiego wzrostu gospodarczego (lata 2006- 2007, 2011). Naszym zdaniem prawdopodobieństwo, że MŚP zdecyduj? się na przeprowadzenie nowych inwestycji na tak duż? skalę w warunkach silnego globalnego spowolnienia gospodarczego i niskiego wzrostu popytu krajowego jest ograniczone. Ponadto, w pierwszej kolejności firmy skorzystałyby najprawdopodobniej z taniego finansowania w celu spłacenia istniej?cych zobowi?zań (celem zmniejszenia kosztów ich obsługi), a nie uruchamiania nowych projektów inwestycyjnych.

Bior?c pod uwagę powyższe ograniczenia uważamy, że NBP nie byłby w stanie pobudzić wzrostu gospodarczego w Polsce w zakładanej skali (tj. o 1 pkt. proc. średniorocznie w ci?gu roku) za pomoc? wył?czne programu nisko oprocentowanych kredytów. Oznacza to, że bank centralny musiałby się zdecydować na jednoczesne uruchomienie innych niekonwencjonalnych narzędzi w polityce pieniężnej. Analizę kolejnych instrumentów w ramach potencjalnego arsenału NBP przedstawimy w kolejnej MAKROmapie.

***

Credit Agricole Bank Polska S.A. pl.  Orl?t Lwowskich 1, 53-605 Wrocław  www.credit-agricole.pl

Niniejszy materiał został sporz?dzony na podstawie najlepszej wiedzy autorów, z wykorzystaniem informacji pochodz?cych ze sprawdzonych źródeł. Nie może on być wykorzystywany jako rekomendacja do zawierania transakcji. Stawki zawarte w materiale maj? charakter informacyjny. Credit Agricole Bank Polska S.A. nie ponosi odpowiedzialności za treść zamieszczanych komentarzy i opinii.

Jakub BOROWSKI Główny Ekonomista Chief Economist ul. Żwirki i Wigury 18a, 02-092 Warszawa tel.: +48 22 573 18 40 e-mail:  jakub.borowski(@)credit-agricole.pl

Jean-Baptiste GIRAUD Dyrektor Pionu Dużych Klientów Korporacyjnych Head of Large Corporate Client Division ul. Żwirki i Wigury 18a, 02-092 Warszawa tel.: +48 22 573 18 02 e-mail:jeanbaptiste.giraud(@)credit-agricole.pl

David JULLIARD Dyrektor Pionu Klientów Korporacyjnych Head of Mid Corporate Client Division ul.Żwirki i Wigury 18a, 02-092

Share this page Share on FacebookShare on TwitterShare on Linkedin