Actus des entreprises • Membres
Prognozy dla krajów EŚW-3
Poniżej przedstawiamy w skróconej formie nasz scenariusz makroekonomiczny na lata 2024- 2025 dla krajów regionu Europy Środkowo-Wschodniej – Czech, Węgier i Rumunii (dalej: kraje EŚW-3).
Skala ożywienia obserwowanego w I kw. była zróżnicowana w ramach krajów regionu. W Czechach i Rumunii wzrost gospodarczy był zbliżony do zera (odpowiednio 0,2% i 0,1% r/r), podczas gdy na Węgrzech odnotowano wzrost PKB o 1,1% r/r. Uważamy, że wzrost gospodarczy we wszystkich krajach regionu dalej umiarkowanie przyspieszy w kolejnych kwartałach.
Głównym czynnikiem dynamizującym wzrost gospodarczy będzie spadająca inflacja, zwiększająca realną siłę nabywczą dochodów gospodarstw domowych i ich konsumpcję. Dodatkowym czynnikiem wspierającym wzrost gospodarczy w 2024 r. będzie oczekiwane przez nas ożywienie w strefie euro i światowym handlu, oraz efekty niskiej bazy z 2023 r. Jednocześnie oczekiwany przez nas szybki wzrost konsumpcji w ujęciu rocznym będzie wspierał dynamiki popytu krajowego i importu, co poprzez spadek wkładu eksportu netto będzie czynnikiem ograniczającym tempo wzrostu gospodarczego w kolejnych kwartałach. Czynnikiem ograniczającym skalę ożywienia w 2024 r. będą również tendencje w inwestycjach publicznych. Biorąc pod uwagę cykl absorbcji środków unijnych (pauza pomiędzy dwiema siedmioletnimi perspektywami finansowymi) dynamika publicznych nakładów brutto na środki trwałe wyraźnie obniży się w 2024 r. Czynnik ten będzie częściowo łagodzony przez realizację projektów w ramach tzw. Instrumentu na rzecz Odbudowy i Zwiększenia Odporności (odpowiednik polskiego KPO). Czynnikiemhamującym wzrost gospodarczy w Czechach będzie znaczące zacieśnienie polityki fiskalnej w br. (skutkujące spadkiem deficytu strukturalnego o ok. 1,7 pkt. proc. pomiędzy 2023 r. i 2024 r.) poprzez m.in. podwyżkę akcyzy, zmiany stawek VAT, podwyżkę podatku od nieruchomości, podwyżkę składek dla samozatrudnionych, wzrost składek płaconych przez pracowników oraz ograniczenie wydatków publicznych. Można szacować, że zmiany w polityce fiskalnej obniżą wzrost gospodarczy w br. o ok. 1,0 pkt. proc. W pozostałych krajach polityka fiskalna będzie miała mniejszy wpływ na wzrost gospodarczy – na Węgrzech zaobserwujemy jej lekkie zacieśnienie podczas gdy w Rumunii pozostanie ona mocno rozluźniona. Zarysowane powyżej perspektywy makroekonomiczne będą ważne z punktu widzenia decyzji podejmowanych przez banki centralne i kształtowania się kursów walutowych w krajach regionu.
W ubiegłym tygodniu obserwowaliśmy podwyższoną awersję do ryzyka powiązaną z sytuacją polityczną we Francji oraz spowodowane nią osłabienie walut krajów regionu. Uważamy, że w najbliższych tygodniach kursy walut krajów EŚW-3 będą kształtowały się blisko swoich obecnych (podwyższonych poziomów). Uważamy, że po wyborach we Francji zaplanowanych na przełom czerwca i lipca awersja do ryzyka wyraźnie obniży się, co będzie istotnym czynnikiem wspierającym waluty regionu. W średnim okresie oczekujemy utrzymywania się tendencji do ich lekkiej aprecjacji w związku ze utrzymującym się dysparytetem stóp względem strefy euro i oddziaływaniem efektu Balassy-Samuelsona. Ważnym czynnikiem oddziałującym na kursy walutowe krajów regionu EŚW-3 będą również tendencje w zakresie kształtowania się danych o bilansie płatniczym. Nasilająca się w br. absorbcja środków unijnych w ramach Instrumentu na rzecz Odbudowy i Zwiększenia Odporności i perspektywy finansowej 2021-2027 będzie oddziaływała w kierunku poprawy łącznego salda obrotów bieżących i salda obrotów kapitałowych. Pozytywna dla bilansu płatniczego, poprzez wzrost eksportu, będzie również oczekiwana przez nas poprawa sytuacji gospodarczej u głównych partnerów handlowych państw EŚW-3. Przewidujemy, że w Rumunii saldo bilansu płatniczego pozostanie na wyraźnie ujemnym poziomie, co będzie powiązane z utrzymującym się znaczącym deficytem handlu towarami w warunkach ożywienia popytu krajowego oraz znaczącym deficytem w finansach publicznych (tzw. deficyty bliźniacze). W przeciwieństwie do pozostałych trzech krajów, w przypadku Węgier odblokowanie środków unijnych i tempo ich absorbcji charakteryzuje się podwyższoną niepewnością. Pod koniec ub. r. napięcia na linii Węgry-UE uległy nasileniu w związku z blokadą wypłaty pakietu pomocowego dla Ukrainy przez premiera V. Orbana. Ostatecznie Węgry poparły inicjatywę UE, a Komisja Europejska odblokowała środki unijne w ramach Funduszu Spójności w wysokości 10,2 mld EUR dla Węgier. Następnie w marcu br. odblokowane zostały kolejne 2 mld EUR, gdyż Węgry spełniły tzw. “warunki tematyczne” dotyczące równości płci i szkoleń edukacyjnych. Pula ta pozwoli Węgrom na realizację projektów inwestycyjnych w krótkim okresie, jednak większość środków unijnych (ok. 20 mld EUR) nadal pozostaje zablokowana w związku z niespełnieniem wymogów UE w ramach praworządności i tzw. kamieni milowych. Niepewność w zakresie dostępu Węgier do kolejnej puli środków unijnych będzie czynnikiem ograniczającym skalę aprecjacji forinta w kolejnych kwartałach.
Credit Agricole Bank Polska S.A. ul. Legnicka 48 bud. C-D 54-202 Wrocław www.credit-agricole.pl
Niniejszy materiał został sporządzony na podstawie najlepszej wiedzy autorów, z wykorzystaniem informacji pochodzących ze sprawdzonych źródeł. Nie może on być wykorzystywany jako rekomendacja do zawierania transakcji. Stawki zawarte w materiale mają charakter informacyjny. Credit Agricole Bank Polska S.A. nie ponosi odpowiedzialności za treść zamieszczanych komentarzy i opinii.
Jakub BOROWSKI Główny Ekonomista Chief Economist ul. Żwirki i Wigury 18a, 02-092 Warszawa tel.: +48 22 573 18 40 e-mail: jakub.borowski@credit-agricole.pl
Frederic LUSTIG Dyrektor Pionu Klientów Korporacyjnych Head of Corporate Clients Division ul. Żwirki i Wigury 18a, 02-092 Warszawa tel.:+48 22 434 30 82 e-mail: flustig((@))credit-agricole.pl