Analysen & Studien • Analyses & Etudes
Nowa ustawa o terminach zapłaty w transakcjach handlowych

<p style="text-align: justify;">28 kwietnia 2013 r. weszła w życie nowa ustawa o terminach zapłaty w transakcjach handlowych (Dz. U. 2013 poz. 403), która wprowadza m.in. maksymalny 60-dniowy, a dla podmiotów publicznych 30-dniowy termin zapłaty, prawo wierzyciela do stałej rekompensaty w wysokości równowartości w złotych polskich kwoty 40 euro, jako zwrot kosztów wynikających z próby odzyskania długu oraz 30-dniową procedurę badania towaru lub usługi. Zmiana przepisów to efekt implementacji do krajowego porządku prawnego przepisów unijnych i działanie mające na celu zwalczanie zatorów płatniczych. W obecnym stanie gospodarki, nowe regulacje powinny wpłynąć pozytywnie na pewność obrotu gospodarczego.</p>
>
Nowa Ustawa ma zastosowanie do transakcji handlowych dokonywanych po 28 kwietnia 2013 r., których przedmiotem jest odpłatna dostawa towaru lub odpłatne świadczenie usług, jeżeli strony zawieraj? j? w zwi?zku z wykonywan? działalności?. Ustawy nie stosuje się do umów zawieranych między przedsiębiorcami a konsumentami. Z kolei do umów zawartych przed dat? wejścia w życie nowej Ustawy, zastosowanie maj? nadal przepisy uchylonej ustawy o terminach zapłaty w transakcjach handlowych z dnia 12 czerwca 2003 r. (Dz.U. Nr 139, poz. 1323 z późn. zm.).
60-dniowy termin zapłaty
Nowa ustawa wprowadziła maksymalny termin zapłaty, który w transakcjach między przedsiębiorcami (z wył?czeniem transakcji, w których dłużnikiem jest podmiot publiczny) wynosi 60 dni, liczonych od dnia doręczenia dłużnikowi faktury lub rachunku potwierdzaj?cego dostawę towaru lub wykonanie usługi. Jeżeli kontrahent nie zapłaci w terminie 60 dni, to wierzyciel ma prawo do naliczania odsetek za opóźnienie takie, jak za zwłokę od zaległości podatkowych bez wzywania dłużnika do zapłaty. Strony mog? ustalić umownie odsetki wyższe.
Ustawodawca zachował również możliwość naliczania odsetek za zwłokę, o których mowa w kodeksie cywilnym. Wobec tego, w sytuacji, gdy przedsiębiorca wykonał usługę lub dostarczył towar, może on naliczać dłużnikowi odsetki ustawowe w wysokości 13 % za okres od 31 do 60 dnia od dostarczenia towaru lub wykonania usługi. Jeśli zaś po upływie tego terminu dłużnik nadal będzie się opóźniać z zapłat?, wierzyciel będzie mógł naliczać odsetki w wysokości 11,5% (odsetki od zaległości podatkowych obliczone na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej).
60-dniowy termin zapłaty może zostać wydłużony, o ile strony tak postanowi? i pod warunkiem, że ustalenie to nie jest sprzeczne ze społeczno-gospodarczym celem umowy i zasadami współżycia społecznego oraz jest obiektywnie uzasadnione, bior?c pod uwagę właściwość towaru lub usługi.
30-dniowe terminy zapłaty
W transakcjach między przedsiębiorcami a podmiotem publicznym występuj?cym w charakterze dłużnika, ustawa przewiduje krótszy, 30-dniowy termin zapłaty za dostarczenie towaru lub wykonanie usługi licz?c od daty doręczenia dłużnikowi faktury lub rachunku. Również i w tym przypadku, termin zapłaty może zostać wydłużony, niemniej jednak nie może przekroczyć 60 dni i musi być ponadto uzasadnione szczególnymi elementami lub właściwości? umowy.
Badanie towaru
Strony transakcji handlowej mog? przewidzieć w umowie zbadanie towaru lub usługi celem potwierdzenia jego/jej zgodności z umow?. Czas trwania takiego badania nie może jednak przekraczać 30 dni liczonych od dnia otrzymania towaru lub usługi oraz nie może być sprzeczny ze społeczno-gospodarczym celem umowy i zasadami współżycia społecznego. Musi być także obiektywnie uzasadniony, bior?c pod uwagę właściwość towaru lub usługi.
40 euro zryczałtowanej rekompensaty
Ustawa przewiduje również stał? rekompensatę w wysokości równowartości w złotych polskich kwoty 40 euro należnej wierzycielowi od dnia wymagalności odsetek za opóźnienie w płatności, przy czym wierzyciel nie musi wystosowywać do dłużnika odrębnego wezwania do zapłaty. W przypadku, gdy koszty odzyskiwania należności przekrocz? kwotę 40 euro, wierzyciel ma prawo dochodzenia zwrotu tych kosztów na drodze s?dowej.