Analysen & Studien • Analyses & Etudes
Bezpieczeństwo produktów
Przepisy prawa polskiego dotyczące ogólnego bezpieczeństwa produktów są, od kilku lat, dostosowywane do prawa europejskiego. - Sytuację opisują prawnicy z Kancelarii Gide Loyrette Nouel.
>
1. STOSOWANE NORMY PRAWNE
Ogólne bezpieczeństwo produktów reguluje ustawa z dnia 22 stycznia 2000 roku, która inkorporuje do polskiego systemu prawnego postanowienia europejskiej dyrektywy n ? 92/59 z dnia 29 czerwca 1992.
Z dniem 15 stycznia 2004 roku Dyrektywa nr 92/95 zostanie zast?piona na szczeblu europejskim nowym aktem prawnym (Dyrektywa nr 2001/59). Trwaj? obecnie prace nad uwzględnieniem nowych regulacji europejskich w polskich przepisach o bezpieczeństwie produktów.
2. OBECNY STAN PRAWNY
Ustawa dotycz?ca ogólnego bezpieczeństwa produktów jest wyrazem nowego, horyzontalnego, podejścia w ustawodawstwie polegaj?cego na uzupełnianiu przepisów o charakterze szczególnym (wertykalnym) reguluj?cymi wybrane sektory rynku (np. przepisy dotycz?ce bezpieczeństwa kosmetyków) o pewne ogólne zasady.
Produkt "bezpieczny" to produkt, który w zwykłych lub innych, daj?cych się rozs?dnie przewidzieć, warunkach jego używania, wł?czaj?c czas korzystania z produktu, nie stwarza żadnego zagrożenia dla konsumentów, lub stwarza znikome zagrożenie, daj?ce się pogodzić z jego zwykłym używaniem i uwzględniaj?ce wysoki poziom wymagań dotycz?cych ochrony bezpieczeństwa życia i zdrowia ludzkiego.
W chwili obecnej regulacje w zakresie bezpieczeństwa dotycz? jedynie produktów nie zaś usług.
Bezpieczeństwo danego produktu powinno być oceniane wg poniższych kryteriów:
- kategorii konsumentów do których produkt jest kierowany,
- cech i właściwości produktu,
- oddziaływania produktu na inne produkty oraz jego wygl?du zewnętrznego (np. opakowanie).
Ustawa nakłada na objęte ni? podmioty:
- obowi?zki o charakterze informacyjno-ostrzegawczym,
- obowi?zek współdziałania z właściwymi organami oraz innymi uczestnikami obrotu gospodarczego,
- obowi?zek wycofania z rynku produktów nie spełniaj?cych wymagań bezpieczeństwa.
Nowa Dyrektywa (2001/59) przewiduje również sankcje o charakterze karnym z tytułu nieprzestrzegania obowi?zków w zakresie bezpieczeństwa produktów rozszerzaj?c jednocześnie kr?g podmiotów które mog? być podci?gnięte do odpowiedzialności z tytułu wprowadzenia produktu niebezpiecznego do obrotu.
3. NADZÓR NAD BEZPIECZEŃSTWEM PRODUTÓW W POLSCE
Nadzór nad bezpieczeństwem produktów w Polsce sprawuj? następuj?ce organy:
- UOKIK (Urz?d Ochrony Konkurencji i Konsumentów), odpowiedzialny za aspekty proceduralne oraz
- Inspekcja Handlowa.
UOKiK prowadzi rejestr produktów niebezpiecznych (www.UOKiK.gov.pl) jak również system szybkiego powiadamiania o produktach niebezpiecznych (KSIPN), które służ? ujawnianiu informacji o tego typu produktach.
Po wejściu do Unii Europejskiej, Polska będzie mogła korzystać z systemu RAPEX (Rapid Exchange of Information System), międzynarodowego, wspólnotowego systemu wymiany informacji o produktach niebezpiecznych funkcjonuj?cego w strukturach Komisji Europejskiej. Jak dot?d Polska korzystała z podobnego systemu powiadamiania funkcjonuj?cego pomiędzy urzędami nadzoru rynku z krajów Europy Środkowo-Wschodniej (TRAPEX).
Dyrektywa z 2001 roku (2001/59) wzmacnia kompetencje Komisji Europejskiej w zakresie nadzoru nad bezpieczeństwem produktów. Komisja będzie miała prawo podj?ć odpowiednie środki zabezpieczaj?ce o zasięgu ogólnoeuropejskim, w przypadku gdy uzyska informację o poważnym zagrożeniu wynikaj?cym z wprowadzenia danego produktu do obrotu w krajach wspólnego rynku.
Dodatkowych informacji udzielaj? autorzy artykułu, prawnicy z Kancelarii Gide Loyrette Nouel, tel.: +22 583 67 01.