Analizy i badania

Od 1 czerwca w Polsce łatwiej mediować spory przedsiębiorców z sektorem publicznym

<p style="text-align: justify;" lang="en-GB" align="justify"><span style="color: #000000;"><span style="font-family: 'Trebuchet MS', sans-serif;"><span>Inwestycje publiczne w Polsce, w których wydatkowane są środki publiczne, w tym te pochodzące z Unii Europejskiej, to niejednokrotnie także źródło konfliktów pomiędzy wydającym te środki sektorem publicznym a realizującym daną inwestycję przedsiębiorcą, a więc sektorem prywatnym. </span></span></span></p>

>

Spory z sektorem publicznym

Praktyka pokazuje, że jednymi z najbardziej narażonych na spory s?dowe z sektorem publicznym branż w Polsce s? branża nieruchomości oraz branża budowlana, szczególnie w obszarze infrastrukturalnym. Przedsiębiorcy skarż? się przy tym na wielomiesięczne (często wieloletnie) procesy, a tym samym na niezwykle długi czas odzyskiwania należności. S? to bowiem zazwyczaj złożone procesy, o bardzo wysokiej wartości przedmiotu sporu, wymagaj?ce przeprowadzenia nie tylko dość obszernego postępowania dowodowego, ale i tzw. wiedzy specjalnej, wymagaj?cej zaangażowania biegłych przeróżnych specjalności.

Nie o wszystkim musi rozstrzygać s?d

Według raportu Banku Światowego „Doing Business in Poland" za 2016 rok dochodzenie roszczeń w Polsce trwa średnio ok. 685 dni, czyli prawie dwa lata. Po stronie sektora prywatnego, dla przedsiębiorcy, oznacza to często „zamrożone” aktywa i uwikłanie się w kosztowne pod względem czasowym i finansowym procesy. Dla sektora publicznego, tego rodzaju kosztowne spory, to także jeden z czynników negatywnie wpływaj?cych na gospodarkę.

Remedium na t? sytuację miały być między innymi przepisy ustawy o wspieraniu polubownych metod rozwi?zywania sporów, które weszły w życie 1 stycznia 2016 roku. Przepisy tej ustawy istotnie wzmocniły mediację jako alternatywny dla postępowania s?dowego sposób zakończenia sporu. I o ile mediacja gospodarcza w obszarze sektora prywatnego została dobrze przyjęta przez rynek, o tyle ilość zawartych ugód, zwłaszcza tych z sektorem publicznym, nadal nie jest imponuj?ca. O zaletach mediacji nie trzeba już nikogo przekonywać: to zarówno czas rozwi?zania sporu (zazwyczaj ok. kilka tygodni) jak i pieni?dze (mediacja kosztuje kilkakrotnie mniej niż prowadzenie sporu s?dowego).

Niestety, mediacja z sektorem publicznym to wci?ż marzenie przedsiębiorców. Barier? jest tu przede wszystkim mentalność urzędników, którzy po prostu boj? się zawierania ugód z przedsiębiorcami, aby nie być pos?dzonym o niegospodarność w wydatkowaniu finansów publicznych. Częściowo ich strach był uzasadniony rygorem polskich przepisów ustawy o odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny finansów publicznych. Reprezentuj?c więc jednostkę sektora finansów publicznych, niejednokrotnie wol?, aby spór rozstrzygn?ł s?d, na który spada niejako odpowiedzialność za rozwi?zanie konfliktu i ustalenie kwot poszczególnych roszczeń w końcowym wyroku.

Urzędnicy podnosili do tej pory jako argument także brak odpowiedniej regulacji prawnej określaj?cej przesłanki zawarcia ugody, gdy ma ona dotyczyć wydatkowania środków publicznych.

Ze sprawozdań́ z działalności Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa wynika, że w roku 2013 r. Prokuratoria zakończyła w drodze ugody jedynie 22 z 3982 spraw ogółem, a w 2014 r. 18 z 3698 spraw ogółem.

Nowe „narzędzia mediacyjne” dla sektora publicznego

Kolejna inicjatywa ustawodawcza w tym obszarze zaowocowała opracowaniem tzw. „pakietu wierzycielskiego”, tj. ustawy z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie niektórych ustaw w celu ułatwienia dochodzenia wierzytelności. W ramach tych regulacji, 1 czerwca weszły w życie przepisy, które maj? być odpowiedzi? na problem mediacji z sektorem publicznym. Chodzi tu o znowelizowane przepisy ustawy o finansach publicznych oraz ustawy o odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny finansów publicznych.

Wprowadzone w tych ustawach zmiany wprost reguluj? kwestie zawierania ugód z sektorem publicznym mówi?c, że jednostka sektora finansów publicznych może zawrzeć ugodę w sprawie spornej należności cywilnoprawnej w przypadku dokonania oceny, że skutki ugody s? dla tej jednostki lub odpowiednio dla Skarbu Państwa albo budżetu jednostki samorz?du terytorialnego korzystniejsze niż prawdopodobny wynik postępowania s?dowego albo arbitrażowego (art. 54 a znowelizowanej ustawy o finansach publicznych).

Kolejny przepis tego artykułu zaś daje wytyczne co do wspomnianej oceny skutków takiej ugody. Otóż ocena tych skutków ma nast?pić w formie pisemnej z uwzględnieniem okoliczności sprawy, w szczególności zasadności spornych ż?dań, możliwości ich zaspokojenia i przewidywanego czasu trwania oraz kosztów postępowania s?dowego albo arbitrażowego.

W uzasadnieniu wprowadzanych zmian czytamy, że warunkiem zawarcia ugody s? wzajemne ustępstwa obu stron, a ten właśnie wymóg wzajemnych ustępstw – w powi?zaniu z przepisami o odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny finansów – był dot?d jedn? z barier w korzystaniu z mediacji i innych polubownych metod rozwi?zywania sporów z udziałem sektora publicznego.

Wprowadzone zmiany wymusiły także dalsze zmiany w ustawie o odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny finansów publicznych, która niejednokrotnie stanowiła „blokadę” dla sektora publicznego w podjęciu mediacji z przedsiębiorcami. W zmienionych art. 5. art. 11 i art. 15 tej ustawy zaznaczono, że: wykonanie ugody, dokonywanie wydatku ze środków publicznych oraz zaci?gnięcie lub zmiana zobowi?zania nie stanowi? naruszenia dyscypliny finansów publicznych, jeśli s? wynikiem ugody w sprawie spornej należności cywilnoprawnej, zawartej zgodnie z przepisami prawa (w szczególności na podstawie cytowanego powyżej art. 54a ustawy o finansach publicznych).

Oczywiście, jak zadziałaj? nowe przepisy pokaże praktyka, tym nie mniej z perspektywy przedsiębiorcy wprowadzone rozwi?zania należy oceniać niezwykle pozytywnie, gdyż daj? one konkretn? podstawę prawn? do mediowania z sektorem publicznym, a samemu sektorowi publicznemu dodatkowo wytyczne co do warunków samej ugody z sektorem prywatnym.

  

O ekspercie

Dr Ewelina Stobiecka, radca prawny, partner zarz?dzaj?cy w Kancelarii Taylor Wessing w Warszawie, inicjator i koordynator Międzynarodowego Centrum Mediacji, członek Zespołu ds. Prawa Gospodarczego przy Ministrze Rozwoju.

Dr Ewelina Stobiecka jest partnerem zarz?dzaj?cym kancelarii TaylorWessing w Warszawie, inicjatorem i koordynatorem Międzynarodowego Centrum Mediacji działaj?cego przy międzynarodowych Izbach Gospodarczych w Polsce oraz Członkiem Zespołu ds. Prawa Gospodarczego powołanego przy Ministrze Rozwoju.

Posiada wieloletnie doświadczenie w doradztwie prawnym na rzecz przedsiębiorców w różnych aspektach ich działalności i rozwoju oraz na rzecz międzynarodowych podmiotów gospodarczych inwestuj?cych w Polsce.

Zakres jej praktyki obejmuje zarówno doradztwo w ramach dużych projektów interdyscyplinarnych jak i bież?ce doradztwo prawne. Szczególnie ważny obszar jej aktywności zawodowej dotyczy rozwi?zywania wszelkiego rodzaju sporów gospodarczych pomiędzy przedsiębiorcami.

Występuje zarówno w roli negocjatora jak i mediatora, propaguj?c przy tym i szeroko stosuj?c mediacje gospodarcz?, pozwalaj?c? na pozas?dowe, bardziej efektywne kosztowo i czasowo rozstrzyganie sporów pomiędzy przedsiębiorcami.

Ewelina Stobiecka jest uważnym obserwatorem życia gospodarczego w Polsce i na świecie. Współpracowała przy kolejnych edycjach Raportu Banku Światowego „Doing Business” (Polska). Jest także autorem licznych publikacji o tematyce gospodarczo – prawnej w prasie branżowej i mediach ogólnopolskich a także częstym gościem programów telewizyjnych i komentatorem zagadnień z zakresu prawa.

***

O Taylor Wessing:

Taylor Wessing jest międzynarodow? kancelari? oferuj?c? pełen zakres usług prawnych. Nasz zespół licz?cy ponad 1200 prawników pomaga klientom z najbardziej dynamicznych branż. W doradztwie świadczonym na rzecz klientów, kierujemy się innowacyjnym podejściem do ich spraw biznesowych, które pomaga im osi?gn?ć sukces . Wspieramy klientów wszędzie tam, gdzie chc? rozwijać swój biznes. Nasze 33* biura w Europie, na Bliskim Wschodzie i w Azji oraz nasze dwie filie w USA ł?cz? ugruntowan? wiedzę o lokalnych uwarunkowaniach w zakresie handlu, przemysłu i kultury z międzynarodowym doświadczeniem w zakresie prawnej obsługi organizacji biznesowych, w celu zapewnienia proaktywnych, zintegrowanych rozwi?zań dla naszych klientów.
* w tym nasze stowarzyszone biura w Indonezji, Arabii Saudyjskiej i Korei Południowej

Kontakt dla mediów

Aleksandra G?sowska, Agencja INFINITY
Tel.: +48 793 41 00 08,
E-Mail: ola@agencja-infinity.pl
www.taylorwessing.com

WIĘCEJ AKTUALNOŚCI

Aktualności Rödl & Partner

Kodeks karny skarbowy – wyższe grzywny Od 2021 r. podatnikom grożą wyższe kwoty grzywien za popełnienie przestępstwa lub wykroczenia skarbowego. Co...

Share this page Share on FacebookShare on TwitterShare on Linkedin
Close

Zaloguj się do Strefy Członkowskiej!